Veel honden worden verkeerd gekoeld door gevaarlijk onjuist advies. Op het moment dat het warmer begint te worden, zie je onderstaande berichten vaak voorbijkomen op social media. Het kan bijna niet anders dat jij dit ook wel eens voorbij hebt zien komen:
“Maak nooit de fout om koud water over een hond te gooien of de hond te koelen op de rug. Dat werkt averechts want het temperatuurverschil is te groot. Plotseling natmaken kan voor hartproblemen zorgen.
Door kou vernauwen de aderen en door de hoge temperatuur stollen de eiwitten in het bloed waardoor het bloed dik en stroperig wordt. Een hond kan zo in shock raken. Geef je hond bij oververhitting alleen lauw water te drinken. Koel de hond langzaam af met alleen lauw water. En alleen op de buik, nooit op de rug!
Maak de hond NIET helemaal nat! Dit heeft juist het tegenovergestelde effect. De hond krijgt dan een “jas” van water aan, die verdamping van vocht belemmert. De vochtige haren kleven dan aan de huid, hetgeen afkoelen nóg moeilijker maakt.
Alleen de voetzooltjes, oksels, liezen, buik en poten koelen, absoluut niet op de rug! Houd het koelen dus bij poten en liezen!”
Zulke berichten worden helaas vaak meer dan 10.000 keer gedeeld om andere mensen te waarschuwen.
Je mag alleen langzaam koelen met lauw water.
Eiwitten zouden stollen.
Bloedvaten zouden vernauwen.
Honden zouden door te koud water in shock raken of hartproblemen krijgen.
Door een hond helemaal nat te maken zou hij een waterjas krijgen die afkoeling tegenhoudt.
Klopt dit allemaal wel?
Lees ook ons blog: Gaan honden echt dood van ijsklontjes?
Inhoudsopgave
-

Axaeco Dog Life Jacket Zwemvest Hond
Prijsklasse: €49.95 tot €69.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Koelvest voor honden (ideaal met warmte!)
Prijsklasse: €34.95 tot €40.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Zelfkoelende Koelmatten Hond & Kat
Prijsklasse: €11.95 tot €44.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Koelbandana / koelhalsband voor honden
Prijsklasse: €7.95 tot €19.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Gevaarlijke informatie en iedereen deelt het
Het bericht wat zo vaak gedeeld wordt klinkt serieus en overtuigend. Als je er kritisch naar kijkt, klopt het niet, maar mensen nemen het wel voor waar aan. Het probleem met dit soort berichten is dat ze vaak ontstaan uit halve informatie, die vervolgens compleet uit zijn verband wordt getrokken.
Deze aannames zijn gebaseerd op misverstanden, niet op hoe het lichaam van een hond daadwerkelijk reageert. Op het moment dat een hond oververhit is, zijn dit soort adviezen ontzettend gevaarlijk. Hoe goedbedoeld ze ook zijn.
De meeste oververhitte honden overlijden omdat er niet voldoende gekoeld wordt. Niet omdat er wél gekoeld wordt. Iedere vorm van koelen is beter dan níet koelen. Langzaam afkoelen met alleen lauw water op een paar plekken van het lichaam is echt heel gevaarlijk advies.
Zelfs op sommige sites van dierenartsen staat nog informatie die niet meer actueel zijn. Inmiddels is de wetenschap een stuk verder en zijn er nieuwe inzichten als het gaat om het koelen van honden.
In dit blog leggen we uit wat je kunt doen als je hond nog niet oververhit is en wat oververhitting is. We leggen uit bovenstaand verhaal zo gevaarlijk en achterhaald is, om hopelijk zoveel honden te helpen met juiste informatie.
Wat is oververhitting bij honden?
Oververhitting wordt ook wel hittestress, hyperthermie, of in ernstige gevallen een hitteberoerte genoemd. Bij honden wordt het gedefinieerd als een: “niet door koorts veroorzaakte stijging van de lichaamstemperatuur boven de 40°C, vaak gepaard met verschillende lichamelijke signalen”. De normale lichaamstemperatuur van een gezonde hond is tussen de 36,6- 38,8°C (oortemperatuur) en 37,2-39,2°C (rectale temperatuur). Het is van groot belang om oververhitting snel te herkennen en direct te beginnen met handelen, hoe langer de hond een te hoge lichaamstemperatuur heeft, hoe groter de kans is op overlijden.
Bij een hond die oververhit is, is snel handelen cruciaal.
Hoe langer de lichaamstemperatuur te hoog blijft, hoe groter de schade.
Minder dan de helft van de honden die oververhit is overleeft het…
Volgens de laatste inzichten is dit het belangrijkste: altijd éérst koelen en daarna vervoeren naar een dierenarts.
Vroege signalen:
- Hevig en snel hijgen
- Veel kwijlen
- Onrustig gedrag of juist sloom worden
- Rode tong en slijmvliezen
- Snelle hartslag
Signalen die ernstiger worden:
- Een slappe losse tong
- Wankel lopen, struikelen of moeite met staan
- Braken of diarree
- Verward gedrag of niet goed reageren
- Glazige of doffe blik
Ernstige signalen (spoed):
- Niet meer kunnen opstaan
- Bewustzijnsverlies
- Stuipen of trillen
- Bleke of juist donkerrode slijmvliezen
Een hond hoeft niet alle signalen te laten zien. Soms begint het alleen met extreem hijgen en lijkt het “niet zo erg”, terwijl de lichaamstemperatuur al gevaarlijk oploopt. Bel altijd direct de dierenarts als je twijfelt en begin met koelen.
-
Aanbieding!

Zelfkoelende Koelmatten Hond & Kat
Prijsklasse: €11.95 tot €44.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Drinkfles & Waterfles Hond voor onderweg
Prijsklasse: €5.95 tot €22.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

FreezBone – Ideaal voor het maken van Hondenijsjes!
Prijsklasse: €23.95 tot €29.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Siliconen vormpjes – Maak Hondenkoekjes & Hondenijsjes!
Prijsklasse: €5.95 tot €12.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Mag je geen (ijs)koud water gebruiken en moet je alleen langzaam koelen?
Het idee dat (te) koud water een shock veroorzaakt en je daardoor alleen langzaam mag koelen en alleen met lauw water, klopt niet. Het lichaam raakt niet in shock door te snel of met koud water te koelen.
Volgens recente inzichten is het echte gevaar juist dat de lichaamstemperatuur te hoog blijft omdat de hond niet afkoelt. Niet in het feit dat je hem te snel of met koud water koelt of dat dit via de rug gebeurt.
Eiwitten in het bloed kunnen gaan stollen als de lichaamstemperatuur te hoog wordt, dit is een gevolg van oververhitting. Stollen gebeurt niet door te koud water. Al het water dat koeler is dan de hond helpt om af te koelen. Hoe kouder en hoe sneller de hond afkoelt, hoe groter de overlevingskans.
Bloedvaten vernauwen niet op een manier die het afkoelen tegenwerkt wanneer je (ijs)koud water gebruikt. Aan het huidoppervlak kan wel kortdurend vasoconstrictie optreden, waarbij kleine bloedvaatjes iets samentrekken. Dit is een normale fysiologische reactie en staat effectieve afkoeling niet in de weg. Het wordt dan ook niet gezien als reden om koud water te vermijden bij een oververhitte hond.
Er is geen overtuigend bewijs dat het gebruik van koud water bij het koelen van een hond leidt tot shock of een hartstilstand.
In de diergeneeskunde wordt actief koelen met water juist toegepast om de lichaamstemperatuur snel te verlagen. Wel wordt soms geadviseerd om bij oudere honden of honden met onderliggende gezondheidsproblemen voorzichtiger te zijn met zeer koud water. De precieze reden hiervoor wordt in de literatuur niet altijd duidelijk onderbouwd, maar het heeft vooral te maken met algemene voorzichtigheid bij kwetsbare dieren, niet met een bewezen direct risico.
Bij oververhitting reageert het lichaam van een hond op koelen niet anders dan bij mensen: het idee dat bloedvaten ineens zouden “dichtslaan” of dat eiwitten stollen door koud water, klopt niet. Wanneer een mens een hitteberoerte heeft, is onmiddellijk en rigoureus koelen van cruciaal belang om schade te voorkomen. Het doel is om de lichaamstemperatuur binnen 30 minuten onder de 39°C te krijgen. IJs en (ijs)koud water zijn hierbij zeer effectieve middelen.
Volgens de nieuwste inzichten is het allerbelangrijkste om bij oververhitting snel, actief en effectief te koelen, waarbij je het héle lichaam meeneemt. Niet alleen de buik, liezen of voetzolen, maar óók gewoon op de rug. Het kan levensreddend zijn. En koelen kan ook met (ijs)koud water. Hoe kouder het water, hoe sneller de temperatuur naar beneden gaat.
De hond onderdompelen in water is nog het meest effectief, maar let op als de hond niet bij bewustzijn is, vanwege verdrinkingsgevaar. Verdampingskoeling is veilig voor alle honden. Het maakt niet uit waarmee je koelt, bijvoorbeeld water uit een sloot, zolang het maar kouder is dan de temperatuur van de hond.
-

Zonnebrand Crème speciaal voor honden
€22.95 In winkelmand -

Zee.Dog opvouwbare drinkbak hond 600ml
€14.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Honden Yoghurtjes (Natuurlijke Probiotica & Lactosevrij)
€3.50 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Honden Ijsjes van Yoghurt (Caloriearm & Lactosevrij)
€2.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Een hond die niet oververhit is
Bij een hond die niet oververhit is, maar bijvoorbeeld even naar buiten moet in warm weer, ligt de focus anders dan bij een hond die wel oververhit is.
Voorkomen dat je hond oververhit raakt kan op verschillende manieren. Denk aan schaduw, rustmomenten en een zwembad waar je hond rustig in kan liggen om af te koelen. Je kunt koelvesten, koelmatten of koelbandana’s gebruiken om te zorgen dat de hond de warmte sneller kwijtraakt. Dit is niet gevaarlijk en is ter preventie van oververhitting.
Zodra iemand een foto plaatst op social media van een hond die rustig buiten loopt met bijvoorbeeld een koelvest of koelbandana, krijg je vaak direct kritiek.
Je zou je hond “verkeerd” koelen.
Je zou zelfs levensgevaarlijk bezig zijn.
Want, zegt men: “via de rug koelen mag helemaal niet want een hond kan helemaal niet koelen via de rug“.
Omdat honden hun temperatuur vooral reguleren door te hijgen en slechts in beperkte mate zweten via hun voetzolen, denken sommige mensen dat je een hond alleen kunt laten afkoelen door hem te laten drinken en zijn pootjes te koelen. De rest van hun lichaam koelen zou geen effect hebben en zelfs gevaarlijk zijn. Dat is een hardnekkig misverstand.
Het lichaam van een hond kan absoluut wel afkoelen via andere delen dan alleen de pootjes of tong. Dat een hond daar niet zweet is iets anders dan dat een hond daar niet kan afkoelen. Je mag een hond dan ook gerust hiermee helpen.
Ter preventie van oververhitting kan een handdoek (zowel op de rug als op de grond) helpen, maar zorg er dan voor dat de hond in de schaduw ligt, de handdoek constant nat gemaakt wordt en er luchtcirculatie is, anders werkt een handdoek niet voldoende. Een natte stilliggende handdoek zonder luchtcirculatie en zonder constant natgemaakt te worden kan warmte vasthouden. Het probleem zit ‘m niet in de plek (de rug) waar hij ligt, maar aan het gebrek aan luchtstroming en het materiaal.
Een koelvest, dat koelt op de rug, is gemaakt van speciaal materiaal dat warmte snel laat afvloeien. Een koelvest kun je omdoen op het moment dat een hond het warm heeft en je oververhitting wil voorkomen. Door de speciale stof die nat is, koelt het de hond via de rug. De werking van een koelvest stopt als hij droog is, dus maak ‘m regelmatig nat met water. Een koelvest kun je prima preventief gebruiken.
Let ook met een koelvest op dat je bij warme temperaturen niet te veel doet met je hond, het is niet de bedoeling om alsnog met je hond te gaan fietsen bijvoorbeeld. Gewoon rustig aan bij hoge temperaturen.
-

Lactose & Vetvrije Melk voor Honden (Vit D3 & Glucosamine)
€2.95 In winkelmand -

FreezBone – Ideaal voor het maken van Hondenijsjes!
Prijsklasse: €23.95 tot €29.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

YDOLO Bottenbouillon Hond (Kant & Klaar)
Prijsklasse: €4.95 tot €24.75 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Gezonde Bottenbouillon (Bone Broth) voor de hond
Prijsklasse: €16.50 tot €49.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Mag je een hond koelen op zijn rug?
Ja, je mag een hond koelen op zijn rug, dit is niet gevaarlijk. Zowel preventief maar óók als een hond oververhit is mag je een hond gewoon op zijn rug koelen.
Dit misverstand is ontstaan omdat mensen het verwarren met een handdoek op een oververhitte hond leggen en daar laten liggen. Een natte handdoek op de rug leggen is beter dan niets doen, maar het is dan niet de meest effectieve methode als een hond oververhit is. Is een hond oververhit en heb je echt niets anders om de hond mee af te koelen, dan is een natte handdoek op de rug beter dan niets. Zorg dan dat je de handdoek constant natmaakt, zorgt voor luchtcirculatie en zoek ondertussen naar een effectievere manier om de hond verder af te koelen.
Er zijn mensen die denken dat je de rug van een hond niet nat mag maken omdat hij dan een ‘waterjas aankrijgt die afkoeling tegenhoudt’. Dit is veel te simpel en onjuist. Water aanbrengen op de vacht en huid kan juist helpen met afkoelen, ook op de rug, omdat water warmte direct opneemt. Water geleidt warmte en verdamping voert de warmte af. Door verdamping van water koelt een hond snel af. Als er dan ook nog luchtcirculatie bij komt, versnelt dit proces.
Deze warmtegeleiding en verdamping zie je ook bij mensen als we zweten. Honden zweten niet zoals mensen, zweetklieren die een kleine rol spelen bij afkoeling zitten voornamelijk in de voetzolen, maar het effect van water en verdamping is bij honden éxact hetzelfde als bij mensen: water neemt warmte op en verdampt.
De vacht wordt geen waterdichte barrière. Het verdampingsproces werkt ongeacht of de natte vacht tegen de huid ligt, omdat verdamping plaatsvindt aan het oppervlak van vocht. Verdamping kan zowel op de huid als op de vacht zijn.
Bij oververhitting is het volgende belangrijk: heb je een hond met een dikke vacht, zorg er dan voor dat de hond helemaal doorweekt is zodat het water de huid bereikt. Water dicht bij de huid voert warmte effectiever af dan wanneer je de hond alleen oppervlakkig natmaakt. Wat minder effectief is, is de hond met een dun laagje water natmaken en niet zorgen voor luchtstroom. Verdamping gaat dan trager en koeling is minder efficiënt, maar dat betekent niet dat het slechter is dan niet koelen. Gevaarlijk is natmaken niet. Iets is beter dan niets!
Wat moet je onthouden?
Het gevaar zit niet in het koelen met water, maar in te laat, te weinig of niet effectief koelen.
Wordt je hond te warm of merk je dat hij oververhit raakt?
- Koel je hond zo snel mogelijk
- Gebruik water, ook op de rug
- Zorg dat het water de huid bereikt
- Combineer met luchtstroom voor extra effect
- Gebruik wat je hebt, alles wat kouder is dan je hond helpt
En het allerbelangrijkste: eerst koelen, daarna pas naar de dierenarts!
Twijfel je? Begin met koelen en neem direct contact op met je dierenarts.
Lees ook ons blog: Gaan honden echt dood van ijsklontjes?
Meer leren over hondengedrag?
Wil je meer lezen over het begeleiden van honden en hondengedrag? In mijn boek: ” Je hond liefdevol opvoeden en begeleiden” staan allerlei nuttige en handige informatie geschreven volgens de nieuwste inzichten. Omdat jij dit blog gelezen hebt, kun je mijn boek bestellen zonder verzendkosten! Gebruik hiervoor de kortingscode “Kortingliefdevol”.
___________________________________________
Heb jij iets gehad aan dit blog? Laat ons weten of je wat geleerd hebt en of het jou en je hond heeft geholpen. Laat het weten in een reactie!
___________________________________________
Delen van dit blog (de link) mag voor niet-commerciële doeleinden, maar alleen als de juiste bronvermelding erbij wordt zet (een link die doorlinkt naar dit blog en onze website). Voor commerciële websites is het gebruiken van de tekst door middel van kopiëren/plakken van de tekst; of tekst op een of andere manier overnemen; en/of foto’s kopiëren en gebruiken niet toegestaan en maakt inbreuk op auteursrecht. Neem bij twijfel contact met ons op.
Bekijk ook de Facebookpagina en de Instagram van Dierenoppas Amersfoort!
Benieuwd naar andere hondenblogs & artikelen?
[BLOG] Wat jij nog niet wist over het wandelen met een lange riem!
[BLOG] Maar dat hoort toch zo? Snuffelbehoefte van de hond
[BLOG] Honden en tennisballen, is het wel zo natuurlijk en gezond?
[BLOG] Je puppy laten janken en piepen (in de bench), is dat wel goed?
[PRODUCT] No Ticks EM-X tekenband Hond | Badjas Hond | Anny-X tuigen
Bronnen:
- https://heatstroke.dog/2023/07/20/myth-busting-cooling-hot-dogs/
- https://www.vin.com/apputil/content/defaultadv1.aspx?pId=22915&catId=124655&id=8896657&ind=419&objTypeID=17
- https://www.nu.nl/nucheckt/6212685/natte-handdoek-niet-gevaarlijk-voor-honden-maar-ook-niet-nuttig.html
-

Axaeco Dog Life Jacket Zwemvest Hond
Prijsklasse: €49.95 tot €69.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Koelvest voor honden (ideaal met warmte!)
Prijsklasse: €34.95 tot €40.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Zelfkoelende Koelmatten Hond & Kat
Prijsklasse: €11.95 tot €44.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Koelbandana / koelhalsband voor honden
Prijsklasse: €7.95 tot €19.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Doggie Splash Pool – Watersproeier voor honden
Oorspronkelijke prijs was: €19.95.€15.95Huidige prijs is: €15.95. In winkelmand -
Aanbieding!

Duurzaam Zwembad voor Honden (met anti-slip)
Oorspronkelijke prijs was: €34.95.€29.95Huidige prijs is: €29.95. In winkelmand -

Drinkfles & Waterfles Hond voor onderweg
Prijsklasse: €5.95 tot €22.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Siliconen vormpjes – Maak Hondenkoekjes & Hondenijsjes!
Prijsklasse: €5.95 tot €12.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Verkoelende Ijsschijf voor Honden
€7.95 In winkelmand -

Verkoelende bevroren Hondenspeelgoed
€5.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Zonnebrand Crème speciaal voor honden
€22.95 In winkelmand -

Zee.Dog opvouwbare drinkbak hond 600ml
€14.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Honden Yoghurtjes (Natuurlijke Probiotica & Lactosevrij)
€3.50 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Honden Ijsjes van Yoghurt (Caloriearm & Lactosevrij)
€2.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -

Lactose & Vetvrije Melk voor Honden (Vit D3 & Glucosamine)
€2.95 In winkelmand -

FreezBone – Ideaal voor het maken van Hondenijsjes!
Prijsklasse: €23.95 tot €29.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

YDOLO Bottenbouillon Hond (Kant & Klaar)
Prijsklasse: €4.95 tot €24.75 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina -
Aanbieding!

Gezonde Bottenbouillon (Bone Broth) voor de hond
Prijsklasse: €16.50 tot €49.95 Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina










































































































